Na stronie nepomuki.pl jest mowa o dwóch kapliczkach w Golance, w których mogła stać rzeźba świętego Jana Nepomucena.
Kapliczka nad rzeczką, a może tylko rowem
melioracyjnym.
Czy rezydowała w niej niegdyś figura przechowywana dziś w Muzeum Regionalnym w Ostrołęce (...),
która była
obecna na wystawie "Święty Przydrożny" [nr kat. 27][MOO/E/2858]?
Jest to Nepomuk z II połowy XIX wieku z pięknym czerwonym
płaszczem z wyrzezanymi w rozczulająco naiwny sposób ogonkami
gronostajów, niegdyś w zakrystii w
Kadzidle, potem jako jedyny został w Kadzidle po transferze innych
Janów do muzeum i był eksponowany w
tamtejszym
miniskansenie - zagrodzie kurpiowskiej.
Cechą charakterystyczna jest uszkodzony nos. Rzeźba jest duża - 139 cm.
Wątpliwości dotyczące tego obiektu są liczne i trudne do
rozstrzygnięcia. W KZSwP opisano dwie drewniane kapliczki
przydrożne: 1) usytuowana nad rzeką, oszalowana prostokątna,
kryta dachem dwuspadowym; 2) czworoboczna oszalowana, z wnęką
zwieńczoną łukiem mauretańskim. Pytanie: która z nich zawierała
w sobie tę 139 centymetrową rzeźbę? I która z dwóch dzisiejszych
jest jej następczynią? Jedna z aktualnie istniejących jest pomalowana na czerwono,
z czterospadowym dachem, przeszklona i zawiera figurkę MB i
obraz. Stoi koło współczesnej rzeźby St. Bacławskiego (zobacz
niżej). Druga - to drewniana oszalowana czworokątna, z dwuspadowym
daszkiem i z fantazyjnie wyciętym otworem - czy jest to ta "z wnęką
zwieńczoną łukiem mauretańskim"? Kwestia bardzo trudna do
rozstrzygnięcia... [źródło, fotografie]
Poniżej fotografie kapliczki nad rzeką Rozogą.
Za rzeką Rozogą, na granicy z Kadzidłem, obok starej kapliczki
ponepomuckiej (...) wystawiono nową, kłodową, z
płaskorzeźbą Jana N.
autorstwa
Stanisława Bacławskiego... [
źródło]
Jeszcze w 1983 r. Katalog zabytków sztuki w Polsce (t. 10, zeszyt 11) uznawał za godne wyróżnienia cztery kapliczki.
- Drewniana kapliczka domkowa nad rzeką (właściwie nad kanałem
prowadzącym do rzeczki Rozłogi), oszalowana, prostokątna, kryta dachem
dwuspadowym.
- Drewniana kapliczka domkowa, czworoboczna, oszalowana, z wnęką zwieńczoną krzyżem mauretańskim...
Kapliczki domkowe miały swoich mieszkańców. Ta nad rzeką św. Jana
Nepomucena, który znajduje się (2004 r.) w Muzeum Kultury Kurpiowskiej w
Ostrołęce. Jest to dębowa, polichromowana rzeźba (...) o wys.
145 cm nieznanego autora z II poł. XIX w. Nie wiadomo jaki święty
znajdował się w drugiej kapliczce (są tam współczesne dewocjonalia -
2001 r.).
W lutym 2008 r. przy nepomuceńskiej kapliczce nad Rozłogą (...)
stanął nowy św. Jan Nepomucen w kłodowej kapliczce. Twórcą jest
rzeźbiarz Stanisław Bacławski z Czarni. Obok starej drewnianej kapliczki
ufundowana została też nowa murowana, starająca się stylem nawiązać do
zabytkowej sąsiadki. [
źródło, fotografie]
Adnotacja:
- kapliczka świętego Jana Nepomucena i dwie (?) kapliczki ponepomuckie;
- lokalizacja: Golanka, gmina Kadzidło, powiat ostrołęcki, województwo mazowieckie;
- data wykonania fotografii: 28.03.2026 r.
