Różanystok

(...) inwentarz dóbr klasztoru podominikańskiego z 1866 roku wymienia obraz św. Jana Nepomucena oprawiony w drewniane pozłacane ramy. Umieszczony był on w górnej części piątego bocznego ołtarza, a prawdopodobnym autorem był Antoni Gruszecki. Być może podobny był on do wizerunku JN z kościoła bernardynów w Alwernii (...), również autorstwa Gruszeckiego. Nie dotrwał on do dni dzisiejszych, został zniszczony jeszcze w wieku XIX. [źródło]

 

W artykule Anety Kułak pt. "Zespół ołtarzowy w kościele parafialnym w Różanymstoku historia i ikonografia", zamieszczonym w Biuletynie Konserwatorskim Województwa Podlaskiego [2004, Z.10], jest kilka informacji na temat  zaginionego obrazu świętego Jana Nepomucena.

 

Piąta para bocznych ołtarzy poświęcona była popularnym świętym wspomożycielom: Aniołowi Stróżowi, patronowi litewskiej prowincji dominikanów i św. Antoniemu Padewskiemu. W górmych kondygnacjach umieszczono wizerunki św. Floriana i św. Jana Nepomucena, strzegących przed żywiołami ognia i wody. [źródło, str. 177]

Obraz św. Jana Nepomucena z tego ołtarza zaginął. (...) Zgodnie z popularną ikonografią przedstawiał on św. Jana w stroju kanonika, wpatrzonego w krucyfiks, do którego miał szczególne nabożeństwo, w wieńcu z pięciu gwiazd nad głową.  [źródło, str. 178]

Adnotacja:

• nieistniejący obraz świętego Jana Nepomucena;
• lokalizacja: Różanystok, gmina Sidra, powiat sokólski, województwo podlaskie;
• data wykonania fotografii: 25.09.2020 r. i 19.09.2026 r.

Suchowola

Na stronie nepomuki.pl umieszczono informacje na temat dwóch wyobrażeń świętego Jana Nepomucena w Suchowoli.

W dawnym kościele drewnianym z 1791 roku był w połowie XIX wieku, według źródeł, obraz Jana N. Niestety nie ma go w nowym kościele i jego losy nie są nam znane... [źródło] 

 

 

  

 

 

 

W albumie "Dolinami rzek" J. Cetera i innych dostrzegłem zdjęcie A. Gawła drewnianej, polichromowanej, barokowo-ludowej, nieco zniszczonej figury Jana N. w murowanej kapliczce. Zdjęcie bardzo stare, nie wiem, czy Jan jest tam ciągle... [źródło] 

Wpis ilustruję fotografiami nowego kościoła.

 

Adnotacja:

• fotografia kapliczki świętego Jana Nepomucena oraz informacja na temat nieistniejącego obrazu w kościele; 
• lokalizacja: Suchowola, gmina Suchowola, powiat sokólski, województwo podlaskie; 
• data wykonania fotografii: 25.09.2020 r. i 20.09.2026

Korycin

Drewniana polichromowana rzeźba dłuta Wojciecha Kowalskiego w nowej kapliczce nad zalewem, zrobionej z 400-letniej lipy rosnącej w Parku Plebańskim za kościołem, która uległa zwaleniu w sierpniu 2015 roku. Kapliczka zabezpieczona czterospadowym gontowym daszkiem. Napis głosi: "Św. Jan Nepomucen / Fundator / Stow. Korycinianki / Korycin 2015 / Społeczność Gminy / prosi o opiekę"... [źródło]

Prymitywna drewniana polichromowana figura Jana N. umieszczona przy wschodniej pierzei rynku. Obiekt współczesny, pseudoludowy, z palmą i krzyżem...[źródło]

 

Adnotacja:

• figura oraz kapliczka z rzeźbą świętego Jana Nepomucena; 
• lokalizacja: Korycin, nad zalewem (kapliczka), ul. Rynek 7 (figura), gmina Korycin, powiat sokólski, województwo podlaskie; 
• data wykonania fotografii: 26.09.2020 r. i i 20.09.2026 r.

Narewka

Na przełomie czerwca i lipca 2025 roku w Narewce odbył się V Plener Rzeźbiarski, którego motywem przewodnim były tradycyjne kapliczki i postaci z bajek.

 

 

Poniżej fotografie kapliczki świętego Jana Nepomucena. Nie udało mi się ustalić, kto jest jej autorem.

Adnotacja:

• kapliczka z rzeźbą świętego Jana Nepomucena; 
• lokalizacja: Narewka, gmina Narewka, powiat hajnowski, województwo podlaskie; 
• data wykonania fotografii: 20.10.2025 r.

Gniła

(...) była tu figura Jana N. w słupowej kapliczce z Gajku z czasów rozbiorów. W roku 1938 rozstała przeniesiona do Gniłej, a około roku 1970 ostatecznie zniszczona. Figury już nie ma, a rekonstrukcję kapliczki przeniesiono nieco na zachód, na pobocze pobliskiej drogi, już w granicach Pogorzałek (...). Usytuowanie kapliczki w tym miejscu świadczy, wg tablicy informacyjnej, o pierwotnej lokalizacji wschodniego przysiółka wsi Pogorzałki, przeniesionego później na wyższe miejsce... [źródło, fotografie z 2005 roku]

 

 

 

Powyższe zdjęcie zamieszczone jest w celach ilustracyjnych. Figurka świętego Jana Nepomucena w kapliczce w Gniłej dwadzieścia lat temu wyglądała identycznie jak pozostałe trzy (prawie identyczne) rzeźby w Pogorzałkach.

 

Adnotacja:

• nieistniejąca kapliczka świętego Jana Nepomucena; 
• lokalizacja: Gniła, gmina Dobrzyniewo Kościelne, powiat białostocki, województwo podlaskie; 
• data wykonania fotografii: 15.05.2021 r. i 20.09.2026 r.

Pogorzałki

Na stronie gminy Dobrzyniewo Duże jest opracowanie Edwarda Popławskiego pt."Dzieje parafii Dobrzyniewo", w którym można przeczytać, że:

(...) formą upamiętnienia przeszłości jest umieszczenie w czterech punktach wsi Pogorzałki zrekonstruowanych kapliczek świętego Jana Nepomucena. [źródło] 

 

Na stronie nepomuki.pl wszystkie kapliczki są dokładnie opisane. Pozwolę sobie przedstawić je trochę w innej kolejności:

1) kapliczka świętego Jana Nepomucena - po północnej stronie wsi, w miejscu dawnej karczmy;

 

 

 

2) kapliczka świętego Jana Nepomucena - blisko kościoła, po prawej stronie domkowej kaplicy;

(...) stoi bardzo podobna kapliczka zastępująca oryginał z XIX wieku, z podobną współczesną rzeźbą, opatrzona tabliczką informacyjną (zobacz też figurę JN z tej miejscowości w skansenie w podbiałostoskim Wasilkowie (...) - Podlaskim Muzeum Kultury Ludowej [dawniej nr MB/E/213] - być może pochodzi z tego obiektu?) [źródło] 

 

 

 

 

 

 

      

 

3) kapliczka świętego Jana Nepomucena - blisko kościoła, po lewej stronie domkowej kaplicy; 

 

 

 

Wszystkie kapliczki mają bardzo podobne rzeźby i tabliczki informacyjne. 

 

Jedynym wyjaśnieniem tego fenomenu jest to, że miejscowi (ksiądz?) uznali Jana N. za najbardziej reprezentatywnego spośród tutejszych świątków i potraktowano go jako matrycę umieszczając w miejscu wszystkich istniejących tu niegdyś kapliczek wszelkiego wezwania. [źródło]  

 

4) kapliczka świętego Jana Nepomucena - na granicy z Gniłą.

(...) rekonstrukcja kapliczki Jana N. z Gajku z czasów rozbiorów, która w roku 1938 rozstała przeniesiona do Gniłej, a około roku 1970 ostatecznie zniszczona. Zrekonstruowana kapliczka została przeniesiona z Gniłej (...) nieco na zachód, na pobocze pobliskiej drogi, już w granicach Pogorzałek. W środku do niedawna rezydowała współczesna, identyczna jak trzy figury z Pogorzałek (zobacz wyżej), niezbyt kanoniczna, coś na przełomie Nepomuka i Frasobliwego. Ale typowy dla okolic Knyszyna kształt kapliczki oraz ubiór upewniają nas co do identyfikacji Naszego Ulubionego Świętego. Na słupie tabliczka informacyjna. W roku 2019 stwierdzono, że wewnątrz nie już seryjnej opisanej powyżej figury, a jej los nie jest nam znany. Na jej miejscu znalazła się inna rzeźba Jana N. ... [źródło] 

 

Polecam: Historia zabytkowej kapliczki przy kościele w Pogorzałkach.

Adnotacja:

• cztery kapliczki świętego Jana Nepomucena; 
• lokalizacja: Pogorzałki, gmina Dobrzyniewo Duże, powiat moniecki, województwo podlaskie; 
• data wykonania fotografii: 15.05.2021 r. i 3.10.2026 r.