Koniecpol

Na stronie fotopolska.eu znalazłam starą fotografię  z 1875 roku podpisaną następująco: "Drewniany most nad Pilicą na drodze do Chrząstowa. Dzisiejsza ul. Chrząstowska".

[źródło]

 Obecnie na miejscu starej drewnianej kapliczki stoi kapliczka murowana.

 

(...) obok mostku przy rzeczce stoi spora murowana domkowa kapliczka zaopatrzona w sygnaturkę z miedzianej blachy. Wewnątrz duża polichromowana ładna figura Jana N. z krzyżem w rękach... [źródło]

 

 

 

 

Adnotacja:

• kapliczka świętego Jana Nepomucena;
• lokalizacja: Koniecpol, ul. Chrząstowska, gmina Koniecpol, powiat częstochowski, województwo śląskie;
• data wykonania fotografii: 7.08.2024 r.

Kłomnice

W centrum Kłomnic, u zbiegu ulicy Zdrowskiej i Częstochowskiej zwraca uwagę niewielka budowla. Jest to kapliczka zbudowana na planie kwadratu, z czterospadowym daszkiem (obecnie blaszanym) i dwoma wnękami otwierającymi się na te dwie ulice. W jednej z nich, od strony ul. Zdrowskiej stoi, wysoki na 1,3 m, posąg św. Jana Nepomucena. Jeszcze dziś starsi ludzie, chcąc określić to miejsce w naszej miejscowości, mawiają „koło św. Jana”. W drugiej wnęce, od strony ulicy Częstochowskiej, stał niegdyś posąg św. Floriana podobnej wielkości, lecz zaginął. Obecnie znajduje się tam mniejszy posążek (ok. 0,6 m) i jakby ustawiony tam zastępczo. Być może prawdą jest, że pierwotny posąg został skradziony lub też jest gdzieś „w depozycie”.
Trudno jest mi określić, kiedy została zbudowana ta kapliczka, ale na pewno stała już w 1900 r. Przypuszczenie, że powstała na początku lub w połowie XIX w. też ma swoje podstawy, gdyż podobna figurka św. Jana w Zawadzie ma wypisany 1835 r. Usytuowanie kapliczki na skrzyżowaniu ul. Zdrowskiej-Sądowej z Częstochowską również nie jest przypadkowe. W tym miejscu był kiedyś mostek. Jego murowane barierki widoczne są jeszcze na starych fotografiach. Wynika z tego, że patron mostów strzegł strumienia wypływającego wzdłuż ul. Zdrowskiej i dalej do stawów za obecnym GOK-iem (kiedyś stała tam karczma) oraz ciągu zbiorników wodnych zaczynających się na dzisiejszym „Pasterniku” (został on zasypany jeszcze przed I wojną światową). [źródło]

(...) przy głównej drodze miejscowości, ul. Częstochowskiej, na rogu Zdrowskiej, stoi murowana biało-błękitna kapliczka kryta czterospadowym blaszanym dachem. W półokrągłych wnękach stoi polichromowana św. Jana Nepomucena z XIX wieku oraz mała figurka Floriana... [źródło]

Adnotacja:

• kapliczka świętego Jana Nepomucena;
• lokalizacja: Kłomnice, ul. Częstochowska/ul. Zdrowska, gmina Kłomnice, powiat częstochowski, województwo śląskie;
• data wykonania fotografii: 7.08.2024 r.

Dąbrowa Zielona

Na stronie nepomuki.pl jest następujący zapis:

(...) po pewnej wycieczce nepomuckiej zapisałem, jako efekt oględzin: za wsią, jest ewidentne miejsce ponepomuckie - pusta kapliczka przy rzeczce, niedaleko mostku. Kilka lat później znalazłem potwierdzenie intuicyjnego stwierdzenia - zdjęcie z lat 50. w pewnej książce poświęconej sztuce ludowej. Była tu niegdyś drewniana kapliczka w formie wydłużonego domku, z dwuspadowym daszkiem zwieńczonym krzyżem. Wewnątrz, pod trzema arkadkami, drewniana barokowo-ludowa figura Jana N. [źródło, stara fotografia]

 

Nie wiem, czy trafiłam w to samo miejsce. Za wsią, przy rzeczce, niedaleko mostku stoi murowana kapliczka w formie wydłużonego domku, z dwuspadowym daszkiem zwieńczonym krzyżem. Wewnątrz stoi gipsowa (?) rzeźba typu "Serce Jezusa".

 

Adnotacja:

• wzmianka na temat kapliczki świętego Jana Nepomucena;
• lokalizacja: Dąbrowa Zielona, gmina Dąbrowa Zielona, powiat częstochowski, województwo śląskie;
• data wykonania fotografii: 05.2022 r. (?) i 7.08.2024 r.
  

Srogów Dolny

W niszy nad wejściem XIX-wiecznej kaplicy umieszczono współczesną figurkę Jana N. w stylu ludowo-cepeliowskim, drewnianą i polichromowaną. Później (2016) w niszy Jana N. zastąpiła figurka Chrystusa, natomiast on awansował i rezydował wewnątrz kapliczki. Jednak później (2017) figurka wylądowała pod ławą w kapliczce, jakby ktoś się jej trochę wstydził... [źródło, fotografia z 2017 roku]

 

 

Z zapisków, wykonanych podczas mojej pierwszej wizyty w Srogowie Dolnym, wynika, że kapliczka była zamknięta. Na stronie fotopolska.eu można zobaczyć jej wnętrze (fotografia z 2013 roku).

 

 

 

Podczas drugiej wizyty w Srogowie Dolnym mogłam zajrzeć do wnętrza, a także dokładnie przyjrzeć się rzeźbie świętego Jana Nepomucena, która tym razem stała w niszy nad drzwiami wejściowymi.

 

 

W Karcie zielonej zabytku znalazłam opis kapliczki wykonany w sierpniu 1961 roku. Poniżej jego fragmenty:

 

1. Obiekt zabytkowy kapliczka przydrożna

3. Wiek poł. w. XIX.

8. Wyposażenie architektoniczne na zewnątrz po obu stronach otworu drzwiowego tablice fundacyjne. Wewnątrz krzyż ludowy w. XIX. W wnęce szczytowej figurka św. Jana Nepomucena, ludowa w. XIX.

31. Usytuowana pośrodku wsi, po prawej stronie drogi do Srogowa Górnego. Zbudowana z kamienia, tynkowana, pobielona, na planie prostokąta z półkoliście zamkniętą ścianą ołtarzową, skierowana na płn. Od płdn. mały prostokątny przedsionek nakryty stropem. Wnętrze kapliczki nakryte sklepieniem beczkowym. Otwór drzwiowy zamknięty łukiem odcinkowym. Ściany zwieńczone profilowanym gzymsem. W trójkątnym szczycie wnęka z figurką. Dach dwuspadowy blaszany, nad ołtarzem zaokrąglony. 

 

 [źródło]

Adnotacja:

• kapliczka z rzeźbą świętego Jana Nepomucena;
• lokalizacja: Srogów Dolny, gmina Sanok, powiat sanocki, województwo podkarpackie; 
• karta zielona zabytku; 
• data wykonania fotografii: 24.02.2022 r. i 20.10.2024 r.
  

Brzozów

Mała murowana kapliczka z dwuspadowym daszkiem wykończonym gzymsikiem kostkowym i krzyżem, a w ciasnej półokrągłej wnęce drewniana polichromowana figura Jana N., której cechę szczególną stanowi bosa stopa! Styl rzeźby jest ludowy, raczej naiwny. Kapliczka znalazła się poniżej poziomu ulicy i wygląda na stłamszoną, choć jest raczej zadbana... [źródło]

Adnotacja:

• kapliczka świętego Jana Nepomucena;
• lokalizacja: Brzozów, ul. Kościuszki 12, powiat brzozowski, województwo podkarpackie;
• data wykonania fotografii: 17.10.2024 r.