Domaradz

W Katalogu Zabytków Sztuki w Polsce można znaleźć zapis, iż w w Domaradzu są dwie kapliczki świętego Jana Nepomucena: 

1. W przysiółku Płosina, wzniesiona 1838 z fundacji Jędrzeja Steca(?) i jego żony. Murowana z kamienia, potynkowana. Czworoboczna. Zewnątrz zwieńczona gzymsem. Dach dwuspadowy kryty blachą. W szczycie malowidło o charakterze ruskim przedstawiające Chrystusa Pantokratora, napis fundacyjny i data. Wewnątrz rzeźba św. Jana Nepomucena barokowa, prowincjonalna, w. XVIII. 
2. Z w. XIX. Murowana z kamienia, potynkowana. Czwo­roboczna, z niszą od frontu. Dach dwuspadowy kryty gon­tem. Wewnątrz rzeźba św. Jana Nepomucena, ludowa w. XIX.  [źródło, str.26 (42)]

[źródło, Fig.222, str.244]

(...) smutną oznaką historycznej amnezji jest przydrożna kaplica w Domaradzu, pomiędzy Budziszem i Płosiną. Ta XIX-wieczna konstrukcja, fundacji rodziny Steców, chyli się ku ruinie. Zbudowane w 1838 roku ściany popękały i lada dzień stoczą się po stromym zboczu do Stobnicy, razem z drewnianą figurą Św. Jana Nepomucena. Odwieczny nurt rzeki rozmyje i pochłonie kamień, rozpuści drewno. [źródło]

 

Na stronie nepomuki.pl jest mowa o trzech kapliczkach:

Na brzegu Stopnicy stała niegdyś murowana kapliczka z roku 1838, zrujnowana i mogąca w każdej chwili runąć do rzeki. Wewnątrz była drewniana barokowo-ludowa figura Jana N. z XIX wieku. Napis fundacyjny głosi: "1838 / FUNDATOR / JEDRZEI STEC, I ANNA ŻONA" (...). W roku 2008 obiekt został poddany odbudowie, a figura wymieniona (...). Nie są znane losy starej figury. [źródło, fotografia kapliczki]

Na brzegu Stopnicy postawiono, na miejscu starej (...), nową kapliczkę i umieszczono w niej nową drewnianą rzeźbę Jana N. Remontem zajmował się pracownik interwencyjny gminy Domaradz Stanisław Marczak w 2008 roku, a figurę św. Jana Nepomucena wyrzeźbił Stefan Rogoz, ludowy rzeźbiarz z Domaradza. Pozostał tylko stary napis "1838 / FUNDATOR / JEDRZEI STEC, I ANNA ŻONA" [źródło]

     

 

 

    

    

14 czerwca 2009 roku kapliczka została poświęcona, o czym można przeczytać w artykule pt. Poświęcenie kapliczki na Płosinie [fotografia starej kapliczki].

Murowana domkowa kapliczka z czterospadowym gontowym daszkiem, z drewnianą polichromowaną ludową figurą Jana N. z XIX wieku. Rzeźba jest uszkodzona, brakuje jej nóg. Obiekt usytuowany jest na trasie planowanej drogi szybkiego ruchu S19, a stoi na miejscu poprzedniej kapliczki z XIX wieku. [źródło]

Polecam:

• Stefan Rogoz i jego sztuka prymitywizmu
• Cudze chwalicie, swego nie znacie…

Adnotacja:

• dwie kapliczki z rzeźbami świętego Jana Nepomucena (jedna z nich na miejscu starszej);
• lokalizacja: Domaradz, szosa z Domaradza do Dukli (kapliczka1_), szosa z Domaradza do Rzeszowa (kapliczka_2), gmina Domaradz, powiat brzozowski, województwo podkarpackie;
• Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, t. 13: woj. rzeszowskie, z. 2: pow. brzozowski; 
• data wykonania fotografii: 28.06.2019 r. i 18.08.2025 r.

Święcany

Przez Święcany przejeżdżałam dwukrotnie, ale ani razu kościół nie był otwarty. Tak więc widziałam tylko figurę, o której można przeczytać poniżej.

Na skraju parkingu przy kościele śśw. Anny i św. Jana Nepomucena (...) ustawiono białą szablonową figurę Jana N., zapewne pochodząca z warsztatu Shafferów z Piekar Śląskich... [źródło]

 

W kościele pod wezwaniem św. Anny jest kaplica Jana N. z roku 1683. Według długoletniego proboszcza, ks. prałata Jana Kulpy (w Święcanach od 1961 roku) za podnoszonym obrazem Serca Jezusowego w ulokowana jest rzeźba św. Jana Nepomucena. Od kilkudziesięciu lat nie była pokazywana. Próba odsłonięcia rzeźby 21 sierpnia 2016 r. nie powiodła się z tzw. przyczyn technicznych. Nie wiadomo też, jaki obraz był na miejscu dzisiejszego portretu św. Maksymiliana Kolbe... [źródło]

Polecam: karta biała zabytku.

 

Adnotacja:

• figura świętego Jana Nepomucena;
• lokalizacja: Święcany, gmina Skołyszyn, powiat jasielski, województwo podkarpackie;
• data wykonania fotografii: 13.11.2021 r.

Stefkowa

Jadąc do Leska, po lewej stronie drogi kątem oka dostrzegam figurę świętego Jana Nepomucena, malowniczo stojącą nad rzeczką. Ładnie oświetlona słońcem, zaprasza do sfotografowania. Ale trochę się spieszę, a poza tym nie bardzo jest gdzie się zatrzymać.

Gdy wracam w to miejsce drugi raz, jest już pod wieczór i stąd byle jakie fotografie.

Święty w postawie stojącej, jakby kroczył naprzód, trzyma w dłoniach, przytulony do piersi krucyfiks i liść palmy męczeństwa. Na głowie biret. Według tabliczki przyczepionej do postumentu obiekt wyremontowany przez mieszkańców wsi w roku 2012. Wtedy też zyskał polichromię. [źródło]

Adnotacja:

• figura świętego Jana Nepomucena;
• lokalizacja: Stefkowa, gmina Olszanica, powiat leski, województwo podkarpackie;
• data wykonania fotografii: 21.01.2020 r.

Polańczyk

(...) wymurowana z kamieni w końcu XVIII wieku (lub po roku 1848, na pamiątkę zniesienia pańszczyzny) kapliczka z namiotowym daszkiem, niegdyś z figurą Jana N. wewnątrz. 

Według Rocznika Oddziału Bieszczadzkiego TOnZ z 2000 roku (A. Sałapata) możliwe jest, że rzeźbę wykonał rosyjski żołnierz na pamiątkę zwycięstwa nad Austriakami w roku 1915. [źródło]

Kapliczka jest malowniczo położona na wysokim brzegu Jeziora Solińskiego. 

Oczywiście, nie zawsze tak było. Kiedyś stała nad drogą, prowadzącą z Soliny, przez Polańczyk, do Wołkowyi. Droga w tym miejscu dochodziła do Solinki. [fragment mapy z 1937 r., źródło]

Do kapliczki łatwo jest trafić. Prowadzi do niej ulica Świętego Jana. 

Trzeba przejść obok współczesnej kapliczki z figurką Matki Boskiej i iść dalej wąską ścieżeczką pomiędzy ogrodzeniami.

Adnotacja:

• kapliczka ponepomucka i ulica św. Jana;
• lokalizacja: Polańczyk, gmina Solina, powiat leski, województwo podkarpackie;
• karta zielona zabytku; 
• data wykonania fotografii: 21.01.2020 r.

Lesko

 U podnóża zamku Kmitów i parku zamkowego, przy drodze nr 893 prowadzącej do Cisnej stoi figura Jana Nepomucena. Cokół z wieńczącą go figurą prezbitera ogrodzony jest ozdobnym metalowym ogrodzeniem. Kamienna figura św. Jana pochodzi z 1911 r. Została wykonana przez tutejszego kamieniarza Wincentego Giera. Jan Nepomucen przedstawiony jest w szatach kapłańskich, z biretem na głowie oraz trzymanym w rękach krzyżem leżącym na gałązce palmy. [źródło]

Kamienna polichromowana figura Jana N. przy drodze na Cisną, nad Sanem. Toczyły się tu ciężkie walki podczas I wojny i ten Jan znalazł się w pamiętnikach żołnierskich. Ma na szyi nieco zwichrowaną stułę. Początek XX wieku... [źródło]

(...) figura cieszyła się w Lesku powszechnym szacunkiem i otoczona była czcią i sentymentem. Starzy leszczanie opowiadali, że figura tego świętego musi stać nad wodą. Pierwsza figura św. Jana Nepomucena stanęła w Lesku nad potokiem, prawdopodobnie w I połowie XIX wieku. Stał na prawym brzegu potoku od strony Posady Leskiej na gruntach dworskich. Jednak figura świętego została zniszczona, został jedynie po niej postument, który mierzył około 3-4 metry. Nie zachowały się jednak żadne fotografie, jak wyglądała pierwsza figura.

W 1911 roku została ufundowana nowa figura na nowym postumencie, dobrze, zharmonizowanym z wielkością figury. Święty nie stanął tym razem przy żadnej wodzie, lecz, przy tzw. gościńcu z Leska do Sanoka– przy cesarskiej drodze. Było to miejsce spotkań, oraz procesji. W tym miejscu św. Jan Nepomucen stał pół wieku. Figura w tym miejscu przetrwała nawet wojnę, do 1941 roku, kiedy to znalazła się pomiędzy trzema bunkrami. Nad głową świętego przechodziły kule, a mimo to sama figura nie uległa zniszczeniom. Lata 70 nieprzychylne stały się dla świętego. W miejscu gdzie stał, rozpoczęły się budowy stacji benzynowej, hotelu, restauracji. Na wieść o chęci usunięcia figury, społeczeństwo leskie zaczęło protestować. Spowodowało to przeniesienie figury w pobliże bramy cmentarnej. Święty otoczony był nadal swoim starym płotkiem kutym z żelaznych prętów. Jednak mieszkańców niepokoił fakt, że Święty jest daleko od wszelakiej wody. Początkiem lat 80-tych figura powróciła nieopodal pierwszego swojego miejsca. Stanęła w pobliżu drogi na Huzele, przed mostem. Oczywiście z widokiem na San. Jak dawniej otacza postument płotek. W tym miejscu ponad stuletnia figura stoi do dziś. [źródło]

 

Polecam: Cyfrowe archiwum Jerzego Tura i Barbary Tondos [archiwalne fotografie kapliczki z rzeźbą świętego Jana Nepomucena z 1969 roku].

Adnotacja:

• figura świętego Jana Nepomucena;
• lokalizacja: Lesko (DW 893), powiat leski, województwo podkarpackie;
• data wykonania fotografii: 16.10.2017 r.